Kraanvogels bij het Hornborgameer (Zweden)
- Herman van der Hart

- 5 days ago
- 4 min read
Updated: 2 days ago

Kraanvogels vind ik één van de meest aansprekende vogelsoorten die er zijn, o.a. door hun trekgedrag, het geluid dat ze produceren, door hun balts en ook door het belang wat ze voorstellen in veel culturen als zijnde brengers van het geluk. Daarom zijn ze ook in het algemeen erg populair.
In de loop der jaren heb ik bijna alle grote pleisterplaatsen van kraanvogels, met name tijdens hun trek van het noorden naar zuiden van Europa, bezocht en ze daar gefotografeerd, zoals in Mecklenburg-Vorpommern (D), bij de hogevenen van Diepholz(D), bij het Lac du Der (F), Les Landes (F) en in Extremadura (ES). Tevens heb ik een presentatie samengesteld, genaamd " de trek van de Kraanvogels" , die ik al her en der in het land heb laten zien. Hierin vertel ik het verhaal van kraanvogels die in april in het noorden van Finland aankomen om daar te broeden, terwijl er nog sneeuw ligt, en tijdens de trek naar het zuiden (via de bovengenoemde pleisterplaatsen) . De kraanvogels zijn in feite de rode draad in het verhaal. Ik laat voornamelijk zien in welke wereld ze broeden en trekken en in de winter verblijven. Dat betekent dat zowel landschappen, andere dieren en vogels getoond worden in alle gebieden waar ze zich ophouden en langs trekken. Kort gezegd: Ik toon beelden van de wereld waar kraanvogels in leven, waar ze zich in Europa dan ook bevinden (N.B.: Het gaat hier wel om de westelijke trek binnen ons werelddeel!).
Echter, ik miste eigenlijk vond ik zelf, een belangrijke plek in de trek terug naar het noorden: het Hornborgameer in het zuiden van Zweden, ongeveer tussen Zwedens 2 grootste meren, het Vänern en Vättern in(zie kaartje)

Elk voorjaar, ruwweg tussen de 2 laatste weken van maart en de eerste 2 weken van april, vindt hier een prachtig spektakel plaats: het verzamelen van duizenden kraanvogels, die hier in het meer overnachten en overdag vooral langs de zuidelijke oevers van het meer gaan foerageren. Een hoogtepunt hierbij is dat je tevens de mogelijkheid hebt om van veel broedparen de zogenaamde 'kraanvogeldans' te zien.



Op het hoogtepunt, de laatste paar dagen van maart waren er zo'n 17.000 kraanvogels. Ze worden geteld wanneer ze in de avond weer naar het meer vliegen om te gaan slapen. Om er voor te zorgen dat de vogels overdag zoveel mogelijk voedsel zoeken langs de zuidoevers van het meer en om de boeren in de buurt te ontlasten, strooit de Zweedse Vogelbescherming er in deze tijd graan en mais in de avonduren. Om vooral tijdens de ochtend en namiddag van het schouwspel te kunnen genieten, is het handig om vlakbij de zuidoever " Trandansen" genaamd te gaan kamperen. Dat kan zowel met een tent als ook (wat de meeste mensen doen) met een camper. Je betaalt voor een overnachting SEK 150, daar heb je tevens openbare toiletten en een standplaats voor plus je draagt bij aan de kosten die de Zweedse Vogelbescherming maakt om de vogels zo goed mogelijk te beschermen en bij te voeren. Parkeer je er alleen overdag, dan vraagt men een bijdrage van SEK 50.

Zoals altijd en overal, ben je in de natuurfotografie erg afhankelijk van het aanwezige licht, wat vooral wordt bepaald door de heersende weersomstandigheden. Zelf vind ik het gaaf om met tegenlicht te werken, ik had helaas maar 1 ochtend van de 4 waarbij dat aanwezig was, het was van het eerste zonlicht compleet onbewolkt. Hierdoor werd het dan wel weer vrij snel hard licht. De andere ochtenden waren zwaar bewolkt, met soms wat buien.


Fotografisch is het een voordeel dat de zuidoevers van het meer niet geheel vlak is maar dat er tevens enkel lage heuveltjes zijn, zodat kraanvogels die daar boven op staan mooi tegen de lucht aan gefotografeerd kunnen worden, al dan niet in tegenlicht.



Van de andere vogelsoorten, die bij het meer te zien waren, zoals zeearend, grauwe en kolganzen, veldleeuweriken, geelgorzen, waren vooral de wilde zwanen het meest dominant aanwezig.

Een aantal voorbeelden van beelden die ik heb gemaakt , waarbij kraanvogels wat hoger in het landschap staan zodat ik ze tegen een, soms mooie wolkenlucht, kon fotograferen.




De dynamiek van een groep foeragerende kraanvogels alleen al is de moeite waard om goed te volgen, want er verandert continue wat. Soms beginnen paren ineens te dansen of er ontstaat animositeit onder de groep, waarbij ze elkaar soms de tent uitvechten.

Op een avond was er een groep die al voedsel zoekend steeds wat dichterbij kwam, terwijl het zonlicht begon te zakken. Op een gegeven moment stonden alle vogels in de schaduw die aan het eten waren, behalve de paar individuen die overeind stonden; hier op schenen de allerlaatste zonnestralen, waardoor ik dit lowkey beeld kon maken:

De meeste beelden zijn gemaakt met Nikon Z8 en Nikkor 120-300 mm f/2.8
Enkele zijn gemaakt met een Nikon Z6 en Nikkor 500 mm f/4.0





Comments